Door MATHIJS VANGELOVEN

Begin maart nam hij het vliegtuig vanuit Indonesië. Niet omwille van het coronavirus, maar door een andere ‘vrijand’: de wind. Daarvoor dobberde hij bijna 600 dagen rond de wereld in zijn zeilboot. Maar … “ik weet niet of ik veel te vertellen heb”, begint Matthias Adriaens zijn verhaal.

“Ik had amper ervaring, had nog nooit ’s nachts gevaren en was nog nooit kapitein geweest op een boot groter dan vier meter. Mijn vrienden wilden allemaal voor maximaal drie weken meevaren en dachten trouwens dat ik nooit verder dan Spanje zou geraken. Daarom heb ik online naar crew gezocht, met succes. Vanaf dan zijn we beginnen te varen met de gedachte dat we wel eens gingen zinken. We waren drie musketiers die het allemaal nog moesten uitzoeken.”

Al in het middelbaar wilde Matthias gaan reizen. Eerst een diploma, beslisten zijn ouders. “Dat zit wat ingebakken in de Vlaamse cultuur.” Matthias spendeerde zijn studententijd liever in de Gentse uitgangsbuurt dan in de aula, dus aan de vijf jaar durende opleiding tot handelsingenieur voegde hij een jaartje toe. Eens afgestudeerd, was er geen houden meer aan.

“Mijn ouders hebben mij altijd gesteund in mijn dromen. Ze zijn nooit vastgeroest in een bepaald verwachtingspatroon en hebben ons altijd vrij gelaten. Mijn broer, zus en ik zijn zeer verschillend, maar we hebben altijd mogen doen wat we wilden. Zo heeft mijn broer een eigen webshop en heeft mijn zus al een paar keer de Transalpine Run gelopen met mijn papa. Dat is een meerdaags event waarbij teams van twee personen elke dag bijna een marathon lopen door de Alpen.”

“Eerst wou ik rondtrekken met een rugzak, maar omdat mijn papa altijd een droom had om de wereld rond te zeilen, kocht hij een boot waarmee ik die droom mocht vervullen. Hij kon dan meevaren wanneer hij wou. Bovendien wou ik op plaatsen komen waar je moeilijk anders zou raken. Dus geen Benidorm. Met het vliegtuig gaat dat ook, maar dat is duurder. Met de zeilboot had ik een medium waar ik overal mee heen kon, maar met het risico dat je helemaal op jezelf aangewezen bent”

“Of die gedwongen zelfstandigheid een reden was voor de reis? Veel mensen die een grote reis maken, willen zichzelf vinden en van die zever. Ik wist altijd al wat ik wou en dat is alleen maar duidelijker geworden. Maar ik ben wél veel verantwoordelijker geworden. Ik was het type dat nooit naar de les moest gaan en toch goede punten had, zonder veel inspanningen te doen. Ik nam nooit verantwoordelijkheid. Nu zat ik met verschillende mensen op een boot die letterlijk hun leven in mijn handen legden. Die verantwoordelijkheidszin is enorm gegroeid.”

Sterrenhemel

Matthias ging online op zoek naar crewleden om hem bij te staan tijdens zijn avontuur. Binnen de week bood er zich een tachtigtal geïnteresseerden aan. “Iedereen wilt tegenwoordig de Atlantische Oceaan oversteken, het is een beetje het nieuwe backpacken. ‘t Is ook niet zo gevaarlijk, als je in Kaapverdië een kokosnoot in het water zou gooien, komt die over een paar maanden aan in de Caraïben”, lacht Matthias. Door wildvreemden mee te nemen op een zeilreis, liep hij wel het risico dat het niet zou klikken met zijn lotgenoten.

“Al mijn crewleden waren extreem zalige personen. Ik weet meer over hen dan hun beste vrienden of ouders. Je moet je voorstellen: je zit samen op het midden van de oceaan. Dan komen er wel intense gevoelens naar boven. Ik kan ieder van hen vrienden voor het leven noemen. We hadden al plannen gemaakt om elkaar nog te zien, maar die zijn nu allemaal in het water gevallen door de huidige situatie.”

“Ik heb in totaal zeven verschillende crewleden gevonden die allemaal een paar maanden zijn gebleven. We hebben nooit ruzie gehad, maar na een paar maanden ken je die mensen door en door en dan worden kleine strubbelingen groter en groter.”

“Van eenzaamheid was er dus absoluut geen sprake. Integendeel. Ik heb eerder last gehad met het feit dat ik nooit alleen was. Omdat ik kapitein was, wist iedereen ook altijd wat ik aan het doen was, hoe lang ik geslapen had, zelfs hoe het riekt wanneer ik naar de wc ga. Ik heb steeds vooropgesteld om zeer direct te zijn tegenover elkaar. De enige manier om goed samen te kunnen leven, is door het meteen te zeggen wanneer er een probleem is of als je even alleen wilt zijn. Als je zo’n verstandhouding kan hebben met een crew, is dat fantastisch.”

“Ik droom er wel nog van om een grote oversteek alleen te doen. Tijdens mijn reis had ik nooit echt de kans om dat te doen. Er waren momenten dat ik ’s nachts op het dek zat terwijl de anderen aan het slapen waren. Die momenten, in mijn eentje op het midden van de oceaan onder de sterrenhemel, zijn de mooiste van mijn reis. Dat is iets unieks. Je voelt je tegelijk heel klein en heel groot. Ik heb geleerd dat er heel veel water is op deze planeet. (lacht)”

Quarantainerealiteit

Ook tijdens zijn studies bleef de wanderlust rondspoken. Die bracht hem op een Erasmus-avontuur naar het Duitse Hannover, waar Matthias zijn Spaans lief Carlota leerde kennen.

“Zij heeft de eerste maand meegevaren en is daarna vanaf de Cookeilanden (een archipel ten oosten van Australië, nvdr) zes maanden aan boord gebleven. In die periode zijn er vrienden op bezoek gekomen en is ook mijn familie twee weken aan boord geweest. Op andere momenten zijn we met ons tweeën gebleven. Het is echt uniek om samen met uw lief een oversteek te maken. We hebben veel discussies gehad over veiligheid, maar uiteindelijk zijn we een zeer sterk koppel geworden. Het klinkt een beetje zeemzoet, maar ik denk dat het de juiste verwoording is. Je kan het niet eens vergelijken met samenwonen.”

“De ideale bezetting van de boot is drie à vier personen, maar toen mijn familie er was, hebben we er met zes geleefd. Dat was krap, maar zo leer je elkaar wel echt kennen. De langste oversteek die ik gedaan heb, is die van de Pacific. Die duurde dertig dagen. Mensen klagen dat ze nu binnen moeten blijven, maar je moet je voorstellen dat je op een boot zit waar iedereen maar op een paar vierkante meter kan bewegen. Dat is zeker een uitdaging, maar ik denk wel dat iedereen dat kan.”

Een zeilboot, een heleboel water en een of meerdere reisgenoten, meer zag Matthias niet gedurende die zeshonderd dagen. Op de eilanden en diens bewoners na dan. “We hebben altijd zoveel liefde ontvangen van die mensen. Ze nodigden ons uit om te komen eten, wij kookten voor hen op de boot of gaven hen vishaken als cadeau. Die wisselwerking is doorheen de jaren gegroeid. Zij realiseren zich ook dat zeilboten mensen met een open geest naar hun eiland brengen.”

“Ik maak altijd het onderscheid tussen toeristen en travellers. Het verschil tussen beiden is het moment dat je tijd neemt om te zien hoe andere mensen leven, om van hen te leren. Toerisme is voor mij consumeren, alles rap rap willen zien, maar zonder stil te staan bij wat er daar leeft.”

“Waarom ik een traveller wil zijn? Ik ben er van overtuigd dat je door het reizen leert om je eigen set van waarden, waarmee je bent opgegroeid, te hervalueren. De maatschappij, ouders, vrienden, mijn lief,… ze hebben allemaal vorm gegeven aan wie ik ben, en door te reizen brokkelt dat rustig af en begin je dat te herbekijken. Je komt op plaatsen waar mensen met andere waarden ook gelukkig zijn. Dat is iets wat je nooit zal hebben wanneer je als toerist een plaats bezoekt. Dan ontwikkel je geen relatie met de plaatsen en mensen die je ontmoet.”

Rugzak aan ervaringen

Matthias moest begin maart noodgedwongen zijn boot achterlaten in Indonesië. Als gevolg van iets te lange bezoekjes aan leuke eilanden kwam hij daar in een verkeerd seizoen aan. “We hadden toen head wind en tegen de wind in zeilen is zeer moeilijk.” Nog maanden probeerde hij door de wind te klieven, om uiteindelijk de onvermijdelijke beslissing te maken en zijn reis tijdelijk te pauzeren. Heeft Matthias in de tussentijd al nagedacht over wat de voorbije jaren met hem gedaan hebben?

“Ik ben nog niet klaar voor zelfreflectie. Mijn reis is ook nog niet volledig, waardoor ik het nog niet kan afsluiten. Anders ga ik misschien geen goesting meer hebben om hem af te maken, en dat is wel de bedoeling. Ik ben zeker dat mijn reis mij in heel veel facetten van het leven gaat helpen of beïnvloeden, maar wat het exact gaat doen is moeilijk te zeggen.”

“Wij hebben thuis altijd alle luxe gehad, daarom vroeg ik mij af met hoeveel ik kan leven. Wat kan ik afstrepen van mijn comfortzone om nog gelukkig te zijn? Want uiteindelijk heb je drie dingen nodig: voedsel, een dak boven je hoofd en een activiteit waarmee je je nuttig voelt. Alles daarbuiten is bijkomstig. Toen ik terugkwam in de westerse wereld, zag ik dat iedereen zich zorgen maakte over problemen die veel minder relevant zijn. Op de eilanden maken ze zich zorgen of er wel patatjes uit de grond zullen komen. Dat zijn daar de grootste zorgen. Wij liggen wakker van iemand die een verkeerde tweet heeft gestuurd of wat voor bullshit.”

“We nemen zo veel in ons leven aan als vanzelfsprekend. Dankzij mijn reis leer ik het comfort dat ik hier heb, meer te appreciëren. Als je ziek bent en je ligt in de zetel, denk je ‘ik heb geluk als ik gewoon gezond ben’. Ik heb nu datzelfde gevoel, maar dan vele malen sterker. Kortom, die reis heeft mij gevormd tot een persoon met een veel bredere wereldvisie. Dat zijn vrij abstracte woorden om toch iets concreets uit te drukken. Het helpt mij om meer perspectief te geven aan het leven. Voor ik vertrok, was ik maar een simpel manneke dat weinig wist. De reis heeft van mij een meer gelaagd persoon gemaakt.”

Bergbeklimmen

“We zitten zo vastgeroest in de patronen van geld verdienen, een job vinden en dergelijke clichés. Ik geloof dat we nu een leven hebben waarin we zo veel opportuniteiten hebben. Waarom doen sommige mensen daar niets mee? Ik heb daar niets tegen, maar ik heb wel een probleem met mensen die hun dromen niet najagen om redenen die er eigenlijk geen zijn.”

“Als je het niet doet wanneer je jong bent, wanneer ga je het dan wel doen? Mensen zeggen vaak: ‘volgend jaar steek ik de oceaan over’. Maar er liggen ondertussen duizenden boten klaar van mensen die dat zeggen, en plots zijn ze zestig jaar en hebben ze het nog steeds niet gedaan.”

“Ik heb altijd gedroomd, en daar is deze reis een uiting van. Ik wil gewoon dat iedereen doet waar hij goesting in heeft. Zodra je die beslissing in je hoofd maakt, zal de rest wel volgen. Je moet niet kijken hoe hoog de berg is, je moet gewoon beginnen aan de beklimming. Stapje voor stapje en dan kom je er wel.”

“Ik ben waarschijnlijk een van de slechtste zeilers die dit ooit heeft gedaan. (lacht) Voor ik vertrok, had ik amper ervaring en ik ben niet de degene die om de minuut de zeilen gaat aanpassen. Ik heb de boot dan ook altijd als een ‘medium’ gezien waarmee ik op plaatsen ben gekomen waar ik anders nooit zou komen.”

Na de zomer hoopt Matthias zijn wereldreis te voltooien. Als de wind meezit en ook de coronastorm ietwat is gaan liggen. Maar wat daarna?

“Ik zou graag een eigen IT-bedrijfje willen opstarten, het liefst in combinatie met iets dat maatschappelijke impact heeft. In België? Absoluut niet. Ik wil graag iets anders zien in mijn leven. Ik ga in Berlijn wonen en werken. De komende jaren blijf ik liefst iets dichter bij huis wonen, omdat ik mijn oma en sommige vrienden al twee jaar niet gezien heb. Onder dichter versta ik Europa. Of Carlota bij mij komt wonen, staat nog niet vast. Maar we kunnen perfect samenwonen. Dat hebben we getoond door verschillende weken op een heel beperkte ruimte te leven.”